Vagus siniri, onuncu kranial sinir olarak da bilinen beyin sapından karın bölgesine kadar uzanan uzun bir sinirdir ve kalp, akciğerler ve sindirim sistemi gibi çok sayıda organla bağlantıdadır bu nedenle vücutta kalp atışı, sindirim ve solunum fonksiyonları dahil olmak üzere otonom sinir sistemi üzerinde önemli bir rol oynar. Birçok rolü arasında, vagus sinirinin nefes alma şekilleri üzerindeki etkisi, fonksiyonel nefes teknikleri ve bunların sağlık üzerindeki etkileri en başta sıralanabilir.

Vagus siniri lifleri, motor ve duyusal olarak sınıflandırılabilir. Motor lifler, diyafram gibi nefes almayı sağlayan kasları etkilerken, duyusal lifler akciğerler ve diğer organlardan beyine bilgi gönderir. Bu işlevleri sayesinde vagus siniri, nefesle ilgili kasların kontrolünü sağlayarak nefesin derinliğini ve sıklığını kontrol etmektedir.

Vagus sinirinin nefes üzerindeki etkisi, "vagal ton" adı verilen bir mekanizma aracılığıyla gerçekleşir; bu, vagus sinirinin temel aktivitesini ifade eder. Yüksek vagal ton, sakinlik, daha düşük kalp atış hızı ve derin, rahat nefeslerle ilişkilendirilirken; düşük vagal ton, uyarılma durumlarını, daha hızlı kalp atışını ve yüzeysel, düzensiz nefes almayı ifade eder.

Vagus siniri, diyafram gibi solunumdan sorumlu kasları düzenlemede doğrudan bir rol oynar. Vücut rahat bir durumda olduğunda, vagal uyarılama, diyaframın kasılmasını ve gevşemesini artırarak diyaframatik (ya da karın) nefesi teşvik eder. Bu, en verimli ve doğal nefes alma biçimidir. Bu durumda, nefes yavaş, derin ve düzenli olur.

Vagus siniri ayrıca, akciğerlerin inspirasyon sırasında tam olarak genişlemesini ve ekspirasyon sırasında kasılmasını etkiler. Vagus sinirinin parasempatik etkileri, stres veya fiziksel çaba sırasında sempatik sinir sisteminin tetiklediği daha aktif, hızlı nefes alma desenlerine karşı denge sağlar.

Vagal işlevdeki bozukluklar, çeşitli solunum hastalıklarına yol açabilir. Astım, kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) ve uyku apnesi gibi durumlar, genellikle değişmiş vagal ton ile ilişkilidir ve bu da nefesin düzenlenmesinde zorluklara yol açar. Örneğin, astımı olan bireylerde genellikle daha düşük vagal ton görülür, bu da sempatik sistemin aşırı çalışmasına ve hava yollarının daralmasına yol açabilir.Bu anlamda yapılan nefes çalışmaları ile astım ve diğer birçok hastalığın tedavisinde hava akışının iyileştiği ve semptomların azaldığını sağlık ve zindelik durumlarının arttığını göstermektedir.